Jaki rower wybrać w góry – hardtail czy full suspension?
16.10.2021

Co to znaczy MTB?

MTB, czyli z ang. mountain bike, to jedna z najbardziej rozbudowanych i szerokich grup rowerów na rynku. Przez wiele dziesiątek lat to właśnie rower górski, a nie gravel czy cross, był ikoną wszechstronności. Jedziesz na urlop? Zabierz górala! Potrzebujesz roweru nie do zdarcia? Jasne, że MTB! Nawet dojeżdżający do pracy często inwestowali w rowery terenowe, mając z tyłu głowy ich wytrzymałość, amortyzację i gotowość do różnych zadań

 

MTB: jak zacząć?

Niezależnie od tego, czy dopiero zaczynasz swoją przygodę z jazdą na rowerze górskim, czy jesteś już doświadczony, ilość dostępnych opcji może przytłoczyć. Technologia mknie do przodu w tempie Mistrzów Świata XC i nie zwalnia na żadnym okrążeniu. Zanim zaczniesz ją gonić i rozeznasz się w dominujących trendach razem z ich alternatywami, warto odpowiedzieć sobie na podstawowe pytania.

Pamiętaj, że wyznaczniki takie jak cena, wielkość amortyzatora czy materiał ramy wcale nie są jednoznaczne. TWÓJ idealny rower będzie zupełnie inny niż ten, na którym jeździ (i za którym szaleje) ktoś inny. Droższe nie zawsze oznacza lepsze. Co w takim razie wybrać?

Niezawodne kryterium to DOPASOWANIE roweru do ciebie; do twoich upodobań, stylu jazdy, planów, możliwości. Maszyna może rozwijać się razem z tobą, dać ci satysfakcję i pomóc w poprawie kondycji. Szczególnie rowery elektryczne sprawdzają się, kiedy chcesz przekroczyć granice, nauczyć się czegoś nowego, a przy okazji mieć JESZCZE WIĘCEJ FRAJDY z kręcenia kolejnych kilometrów. Jednak mimo licznych zalet, e-MTB może wcale nie być dla Ciebie najlepszym rozwiązaniem.

Dlatego zacznij od szczerego określenia: gdzie będę jeździć? Czego najbardziej chcę od roweru? Na czym mi zależy?

rower górski Romet Mustang M6

 

Jaki wybrać rower górski? Wady i zalety

Omówmy więc po kolei, czym charakteryzują się sztywniaki i fulle. Na co zwracać uwagę?

Cena MTB

Po pierwsze, choć niekoniecznie najważniejsze: nie unikniesz tematu budżetu. Określ w przybliżeniu, ile możesz przeznaczyć na sprzęt. To ograniczy liczbę dostępnych opcji i ułatwi podjęcie decyzji. Jest jedna podstawowa zasada:  Hardtail będzie miał wyższej klasy osprzęt niż full w podobnej cenie.

Wynika to z kosztu dampera oraz bardziej skomplikowanej budowy ramy. Prostsza konstrukcja hardtaila oznacza więc, że w tym samym budżecie producent może sobie pozwolić na zamontowanie lepszego wyposażenia, np. napędu czy hamulców.

 

W sezonie 2021/ 2022 ceny rowerów górskich zaczynają się od ok. 1 500 zł za podstawowe konstrukcje na poziomie entry level (do jazdy rekreacyjnej, często wybierane na początek przygody w terenie). Kwota 3 000 zł pozwala już rozglądać się za hardtailem z nowoczesną geometrią, markowym osprzętem i hydraulicznymi hamulcami tarczowymi. Profesjonalne maszyny przekraczają budżet 10 000 zł. Ceny modeli full suspension są wyższe: jeśli chodzi o nowe rowery, możesz znaleźć je od ok. 8 000 zł

 

Serce roweru: rama

aluminiowy MTB XC Romet Mustang M8

Rama roweru to szkielet, na którym montowane są wszystkie pozostałe elementy. Można określić ją jako fundament, na którym budujesz optymalne wyposażenie. Wielu użytkowników decyduje się w późniejszych etapach zmieniać najróżniejsze elementy: od opon i chwytów kierownicy, przez siodło czy sztycę regulowaną, aż po kompletny napęd. To wszystko możliwe i sensowne, jeśli dobrze dobierzesz ramę.

Dopasowanie do Twojego wzrostu i budowy jest kluczowe. Tym tematem zajmujemy się szerzej w innym artykule, a dziś zwracamy uwagę na układ rur i kątów w ramie. Od tego zależy Twoja pozycja na rowerze, komfort i szybkość.

W ostatnich latach w świecie jazdy terenowej dominuje geometria progresywna, która wiąże się z wydłużeniem rowerów i tym samym poprawą stabilności. Większe koła (najczęściej o średnicy 29”) i szersza baza sprawiają, że łatwiej nabrać prędkości. Jednocześnie krótki mostek poprawia sterowanie. Manewrujesz sprawniej. Efekt? Szybkość, adrenalina, dynamika. I kontrola.

CIEKAWOSTKA: klasycznie kąt główki ramy w MTB wynosi 71°. W zależności od rodzaju roweru może być mniejszy: im bardziej płaski (niższa liczba) kąt, tym większa stabilność.

Modele full suspension z uwagi na ich wyczynowe przeznaczenie zazwyczaj mają bardziej progresywną charakterystykę; wszystkie wymienione cechy są mocniej podkreślone. Hardtaile, dzięki krótszej bazie kół i bardziej stromej główce ramy, często wygrywają w kwestii prowadzenia – są zwinniejsze, szybciej reagują na zakrętach.

Geometria to nie jedyny aspekty budowy ramy: równie ważny jest materiał, z jakiego jest zbudowana. Topowe konstrukcje wykorzystują włókno węglowe, jednak zdecydowaną większość rowerów wykonano z aluminium. Stop może mieć różną jakość, wytrzymałość i wagę. Zwracaj uwagę na oznaczenia. Dobrym wyznacznikiem jest gwarancja, wysokiej jakości ramy podlegają dożywotniej gwarancji. To sposób potwierdzenia, że producent ręczy za ich jakość. 

 

Komponenty MTB – opony, amortyzacja, napęd, hamulce

MTB hardtail Romet Mustang M4

Wspomnieliśmy już, że w tym samym budżecie hardtail zawsze będzie oferował wyższej klasy osprzęt niż full. A co to konkretnie znaczy?

W tym sprzęcie możesz liczyć na terenowe podzespoły SRAM (GX, NX) czy Shimano (grupa Alivio, Acera, Deore, SLX). Dostępne są napędy z najróżniejszym zakresem przełożeń, np. 2x8, 2x9, 3x9. W wyższych modelach spotkamy się z pojedynczą zębatką: 1x10, 1x11 i 1x12. Takie napędy są lekkie i intuicyjne w obsłudze, jednak klasyczne konstrukcje dają większą swobodę dobrania biegu. A to, jak wiadomo, jest w zróżnicowanym terenie bardzo pomocne.

Dopilnuj, żeby w twoim nowym MTB były hamulce tarczowe, najlepiej hydrauliczne. Docelowa wielkość tarczy zależy od przeznaczenia roweru: im bardziej strome góry, tym większe tarcze. Celuj w średnicę 160-180 mm. Niektóre modele wyczynowe mają tarcze sięgające aż do 203 mm.

Rowery górskie jeżdżą na kołach 27.5” lub 29” – te większe są zdecydowanie bardziej popularne ze względu na większą powierzchnię styku z podłożem: jeździ się na nich szybciej i pewniej. Pamiętaj, że możesz też manipulować ciśnieniem w oponach i zyskiwać większą przyczepność. Rowery full suspension częściej mają fabrycznie montowane szersze opony. Klasyczna szerokość to od ok. 2”. Opony to jeden z pierwszych elementów roweru, które można wymienić, aby zmienić doświadczenie jazdy.

 

Tym, co wyróżnia górale wśród pozostałych kategorii rowerów, jest amortyzacja. To kluczowa cecha MTB. Amortyzator przedni, inaczej widelec, zazwyczaj ma 100-120 mm. Ta ilość wystarczy, aby szybko i sprawnie pokonywać korzenie, głazy i zjazdy w bike parkach. Modele full suspension mają nie dość, że większy skok widelca (aż do ponad 200 mm), to jeszcze drugi amortyzator z tyłu – damper. To rozwiązanie zapewnia miękkie lądowanie po skokach i jest stosowane głównie w jeździe wyczynowej. Warto jednak pamiętać, że fulle są mniej efektywne w kwestii przeniesienia napędu. Jeździ się na nich odrobinę wolniej. Wygodniej, ale nie tak dynamicznie.

 

Podsumowanie: MTB hardtail czy full suspension?

Wzięliśmy pod uwagę najbardziej charakterystyczne cechy rowerów górskich. Każde rozwiązanie ma swoje wady i zalety. Jeśli jeździsz po lasach, singletrackach i szlakach o różnym poziomie zaawansowania, możesz docenić plusy klasycznych hardtaili: szybkość, zwinność, łatwiejsze serwisowanie i niższą cenę. Wśród kolarzy popularne jest stwierdzenie, że na tym typie rowerów najlepiej się uczyć. Doskonalisz technikę, bo nie masz do dyspozycji drugiego amortyzatora, który „wybaczy” ci popełnione błędy.

Modele full suspension nadają się do wyczynowej jazdy enduro lub downhill: wtedy damper wyraźnie poprawia komfort i pozwala skakać wyżej i pewniej. Stąd też znowu podkreślamy: najważniejsze to dobrać rower do jego przeznaczenia.

 

700D